Elementy automatyki kontrolno-zabezpieczającej, zainstalowane w układzie chłodniczym kontrolują działanie urządzeń i instalacji chłodniczych. Pozwalają one również na bieżącą obserwację pracy urządzeń regulacyjnych i zabezpieczających. Aparatura pomiarowa obok swoich normalnych zadań, jakimi są wskazania wielkości, może sygnalizować przekroczenie zadanych nastaw parametrów pracy układu, zachodzących w obiegu chłodniczym, a także sterować w trybie załącz/wyłącz pracą urządzeń np. załączanie i wyłączanie sprężarki przez termostat kontaktowy. Wskazania aparatury pomiarowej zainstalowanej na instalacji chłodniczej mogą być pierwszym objawem nieprawidłowości działania układu.

     Pomiary parametrów pracy najczęściej sprowadzają się do określania temperatury oraz ciśnień czynników w układzie chłodniczym. Ciśnienia i temperatury czynnika chłodniczego są mierzone w charakterystycznych punktach obiegu. Parametry te są również określane dla olejowego układu smarowania sprężarek. W zależności od celu do jakiego jest przeznaczony układ chłodniczy, tzn. zasilanie w „chłód” komór czy mebli chłodniczych, chłodzenie chłodziw np. wody lodowej w układach chłodzenia powietrza w klimatyzacji czy inne zastosowania – przyrządy pomiarowe kontrolują pośrednio efektywność i skuteczność działania całego układu.
     W artykule, na przykładzie sprężarkowych układów chłodniczych, pokazano sposób rozmieszczenia przyrządów pomiarowych na instalacjach i urządzeniach chłodniczych. Omówiono konsekwencje lekceważenia wskazań aparatury dla poszczególnych urządzeń, czy fragmentów instalacji. (...)

Przyrządy pomiarowe
     Realizacja pomiarów odbywa się za pomocą przyrządów kontrolno-pomiarowych, które można sklasyfikować w dwóch grupach:
● przyrządy stacjonarne – na stałe zamontowane na urządzeniach i instalacjach chłodniczych, przeznaczone są do bieżącej kontroli działania układu chłodniczego sterowanego za pomocą urządzeń regulacyjnych i zabezpieczających,
● przyrządy serwisowe (przenośne) – przeznaczone są do okresowych kontroli działania układu chłodniczego, jak i diagnostyki w stanach awaryjnych.

     Odrębną grupę stanowią urządzenia i przyrządy będące na wyposażeniu zespołów serwisowych wykonujących m.in. opróżnianie i napełnianie czynnikami chłodniczymi instalacji.
     Spośród najczęściej stosowanych przyrządów pomiarowych o zakresach odpowiadających parametrom pracy instalacji chłodniczych można wyróżnić:
● manometry,
● wakuometry,
● termometry,
● mierniki wilgotności,
● mierniki temperatury i wilgotności,
● testery kwasowości oleju.

Wskazania przyrządów w diagnostyce działania układów chłodniczych
     Nieodzownym elementem pracy instalacji chłodniczej jest układ sterująco-regulacyjny oraz zespół urządzeń zabezpieczających. Jego zadaniem jest zapewnienie pracy instalacji w zakresie zadanych nastaw parametrów pracy obiegu. Na bieżąco o wartościach parametrów informuje obsługę, bądź serwis zainstalowana aparatura kontrolno-pomiarowa. Zbliżające się lub występujące stany awaryjne sygnalizują przyrządy pomiarowe. Przy skrajnym przekroczeniu nastaw powinny odpowiednio zadziałać przyrządy zabezpieczające np. presostaty niskiego czy wysokiego ciśnienia. Poniżej omówiono następstwa, jakie może spowodować zignorowanie wskazań przyrządów pomiarowych w układzie chłodniczym. (...)

Podsumowanie
     Oprzyrządowanie pomiarowe w układzie chłodniczym z podziałem na przyrządy do pomiarów stacjonarnych i diagnostycznych należy traktować jako zalecane. Pomiary diagnostyczne są realizowane doraźnie, za pomocą przyrządów przenośnych. Sugerowany na rysunku 1 zestaw przyrządów pomiarowych zalecany jest w instalacjach o mniejszej mocy chłodniczej. Natomiast w instalacjach o większej mocy, bardziej rozbudowanych, zasilających jednocześnie wiele urządzeń chłodniczych, w zależności od możliwości inwestora, montuje się systemy monitoringu. Dzięki nim możliwy jest bieżący podgląd wszystkich istotnych parametrów dla pracy układu chłodniczego. Parametry te mogą być rejestrowane, co w połączeniu z rejestracją zdarzeń na instalacji, znacznie ułatwia postawienie prawidłowej diagnozy w przypadku awarii. Niezależnie od tego, jaki system odczytu parametrów pracy w układzie chłodniczym zostanie zastosowany, zawsze jest on ważny do oceny bieżącej efektywności pracy obiegu chłodniczego oraz wykrywania stanów awaryjnych.