Budownictwo energooszczędne i pasywne uległo w ostatnim okresie zdecydowanemu ożywieniu. Wielu ludzi chciałoby zastosować w swoim domu rozwiązania energooszczędne, umożliwiające przede wszystkim obniżenie kosztów ogrzewania, ale również ochronę środowiska naturalnego. Główną przyczyną tej tendencji są rosnące ceny tradycyjnych nośników energii oraz poprawa świadomości ekologicznej społeczeństwa. Na skutek wprowadzenia świadectw energetycznych w Polsce zwracamy również uwagę na zastosowanie rozwiązań energooszczędnych w celu uzyskania lepszej oceny energetycznej budynku, co przekłada się na korzystniejszą wycenę nieruchomości. Odpowiedzią na taki trend jest gruntowy powietrzny wymiennik ciepła AWADUKT Thermo – rozwiązanie wspomagające i uzupełniające system wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła.

Zasada działania gruntowego powietrznego wymiennika ciepła AWADUKT Thermo
System bazuje na rurowym wymienniku ciepła. Zasada działania gruntowego powietrznego wymiennika ciepła (w skrócie GPWC) polega na wykorzystaniu temperatury gruntu oscylującej na poziomie ok. 8°C (na głębokości ok. 1,5 m poniżej rzędnej terenu) do ocieplenia lub schłodzenia powietrza płynącego systemem kolektorów. Powietrze to jest następnie przekazywane do centrali wentylacyjnej (najczęściej rekuperatora) i rozprowadzane w budynku systemem rur wentylacyjnych. Doświadczenia pokazują, że dzięki zastosowaniu GPWC można podnieść temperaturę doprowadzanego powietrza o 22°C w zimie i obniżyć o 20°C w lecie. Dzięki takiemu zabiegowi powietrze zasysane zimą do centrali wentylacyjno-rekuperacyjnej zostaje wstępnie ogrzane, co przekłada się na mniejsze zużycie energii elektrycznej potrzebnej do podgrzania powietrza do wymaganej temperatury w danym obiekcie. Analogicznie w lecie w przypadku wystąpienia upałów z temperaturą do 33°C, powietrze po przejściu przez wymiennik ochłodzi się do 16°C. Nie ma wówczas koniczności montowania instalacji klimatyzacyjnej, która zapewnia jedynie chłodne powietrze lokalnie, blisko klimatyzatora. Efekt klimatyzacyjny uzyskany dzięki gruntowemu wymiennikowi powietrza jest bardziej komfortowy ze względu na równomierny rozkład temperaturowy w poszczególnych pomieszczeniach.

Różnice między rurami kanalizacyjnymi z PVC a rurami AWADUKT Thermo wykonanymi ze specjalnego PP
System rur GPWC AWADUKT Thermo stworzony został specjalnie do zastosowania jako gruntowy powietrzny wymiennik ciepła. Rury mają antybakteryjną warstwę wewnętrzną i minimalizują niebezpieczeństwo rozwijania się drobnoustrojów. Produkt cechuje większa przewodność cieplna, co umożliwia lepszą wymianę ciepła między GPWC a gruntem. Rury z PCV mają natomiast często rdzeń spieniony o właściwościach izolacyjnych.
Przewody AWADUKT Thermo dzięki wytrzymałości i odporności na uderzenia nadają się szczególnie do układania w gruntach rodzimych o cząstkach gruboziarnistych. Dodatkowo mają podwyższoną sztywność wzdłużną zapobiegającą powstawaniu tzw. zastoisk kondensatu.

Koszty inwestycyjne i eksploatacyjne a zwrot z inwestycji
Inwestycja związana z wentylacją mechaniczną bazującą na gruntowym wymienniku ciepła dla domu jednorodzinnego o powierzchni ok. 200 m² zostanie scharakteryzowana poniżej.
Jeśli już na samym początku budowy domu, zaplanujemy wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła, zaoszczędzamy na koszcie wykonania kominów do wentylacji grawitacyjnej. Jest to czynnik, o którym inwestorzy często zapominają, a oszczędności z tego tytułu wynoszą około 10 000 zł. Zmniejsza nam to zdecydowanie koszt całkowity wykonania wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła. Trzeba jednak pamiętać o tym już na etapie projektowania domu.
Doświadczenie pokazuje, że dzięki zastosowaniu gruntowego wymiennika ciepła w połączeniu z urządzeniem do odzysku ciepła (rekuperatorem) jesteśmy w stanie zmniejszyć koszty ogrzewania o około 30%. Dodatkowo uzyskujemy latem efekt klimatyzacyjny właściwie za darmo, gdy tymczasem koszty inwestycyjne i eksploatacyjne instalacji klimatyzacyjnej w domu są znaczne. Okres zwrotu inwestycji szacuje się na 6-7 lat przy założeniu stałych cen tradycyjnych nośników energii, jak chociażby gaz ziemny. Dobrze jednak wiemy, że nieodnawialne źródła energii ulegają powolnemu wyczerpaniu oraz koszty ich wydobycia rosną, co przekłada się na stały wzrost ich cen w średniorocznym tempie ok. 10-15%. Po założeniu tak dynamicznego wzrostu cen gazu amortyzacja systemu GPWC skraca się znacząco, nawet do okresu poniżej 5 lat.

Koszty eksploatacyjne GPWC kształtują się na minimalnym poziomie. Należy uwzględnić jedynie nieznaczne zużycie energii elektrycznej do napędu urządzenia wentylacyjnego. Poza tym konieczna jest regularna kontrola lub wymiana filtrów powietrza. W zależności od warunków środowiska, lokalizacji i klasy filtra, filtry na czerpni powietrza należy czyścić lub wymieniać co 6-12 miesięcy.
System gruntowych powietrznych wymienników ciepła stają się coraz bardziej popularne. Jak wspomniano mechaniczna wentylacja z odzyskiem ciepła z wykorzystaniem GPWC stała się ważnym elementem budownictwa energooszczędnego i przyczynia się do uzyskania znacząco lepszych parametrów energetycznych budynku w procedurze przyznawania świadectw energetycznych.